ظاهر زیبا میتواند توجه ایجاد کند، اما کاربر برای رسیدن به هدفش به مسیر روشن نیاز دارد. اگر بعد از دیدن خدمت نداند چه اطلاعاتی لازم است، قیمت چگونه مشخص میشود یا پس از ثبت فرم چه اتفاقی میافتد، تجربه کامل نشده است. طراحی UI/UX به هماهنگی همین مسیر و ظاهر میپردازد؛ از فهم مسئله تا جزئیات نمایش، بازخورد و تحویل قابل اجرا.
در این مقاله، یک مثال مشترک داریم: بازدیدکنندهای که میخواهد برای ساخت سایت درخواست بررسی بدهد. هدف طراحی، اجبار کاربر به ثبت فرم یا استفاده از ترفندهای گمراهکننده نیست؛ باید تصمیمگیری و انجام کار را ساده، قابل فهم و محترمانه کند. اثر نهایی نیز با داده واقعی و بازخورد سنجیده میشود، نه وعده یک درصد افزایش ثابت برای همه پروژهها.
UX؛ مسیر رسیدن به هدف کاربر
تجربه کاربری از این پرسش شروع میشود که کاربر چرا وارد محصول شده و چه چیزی برای ادامه لازم دارد. در مثال سفارش سایت، ممکن است ابتدا نمونهکار بخواهد، بعد حدود قیمت را بداند و در پایان درخواست تماس بدهد. ترتیب اطلاعات باید به همین پرسشها پاسخ دهد. معماری اطلاعات، متن دکمه، تعداد مرحلهها و توضیح نتیجه ثبت، همه بخشی از تجربه هستند. نقشه مسیر کمک میکند صفحهها جدا از هم طراحی نشوند و ارتباط میان آنها حفظ شود.
UI؛ شکل قابل استفاده این مسیر
رابط کاربری، لایه دیداری و تعاملی محصول است: اندازه نوشته، رنگ، فاصله، دکمه و وضعیت اجزا. یک فرم فقط حالت خالی ندارد؛ حالت در حال ارسال، خطای اطلاعات، موفقیت و ناتوانی موقت در برقراری ارتباط هم دارد. طراحی این وضعیتها از سردرگمی جلوگیری میکند. هماهنگی ظاهری نیز باید با خوانایی همراه باشد. انتخاب یک رنگ خاص برند، مجوز استفاده از متن کمکنتراست یا دکمهای با عنوان نامفهوم نیست؛ هر جزء باید نقش خود را روشن نشان دهد.
فرم را براساس اطلاعات ضروری بسازید
برای هر فیلد بپرسید آیا این اطلاعات برای قدم بعد واقعاً لازم است؟ اگر در جلسه مشاوره مشخص میشود، شاید لازم نباشد در اولین تماس پرسیده شود. در مقابل، نوع خدمت یا راه ارتباطی معتبر ممکن است ضروری باشد. دلیل دریافت داده حساس را توضیح دهید و از درخواست اطلاعات غیرلازم خودداری کنید. در فرم چندمرحلهای، کاربر باید بداند کجاست و بتواند برگردد. انتخاب قبلی او نیز تا حد منطقی حفظ شود تا مجبور به تکرار کار نباشد.
نمونه تعاملی را با یک کار مشخص بررسی کنید
به کاربر نگویید روی کدام دکمه بزند؛ از او بخواهید کاری مانند درخواست قیمت برای یک سایت خدماتی انجام دهد. سپس مشاهده کنید آیا مسیر را مییابد، متنها را میفهمد و نتیجه را تشخیص میدهد. این بررسی میتواند با نمونه طراحی و بعد با نسخه اجرایی تکرار شود. هر مشاهده باید به یک مسئله مشخص و قابل اولویتبندی تبدیل شود. نظر زیباییشناختی مهم است، اما جای مشاهده رفتار در انجام کار واقعی را نمیگیرد.
موبایل و دسترسپذیری را از ابتدا ببینید
نسخه موبایل نباید صرفاً نسخه فشرده صفحه بزرگ باشد. محل دکمهها، طول فرم، صفحهکلید مناسب و خوانایی باید بررسی شوند. امکان کار با صفحهکلید، عنوان روشن ورودیها و بازخورد قابل فهم خطا نیز به افراد بیشتری کمک میکند. راهنمای WCAG در وبسایت W3C مرجع مناسبی برای شناخت اصول دسترسپذیری است؛ ادعای انطباق کامل با یک سطح استاندارد، به ارزیابی مشخص نیاز دارد و صرف استفاده از چند الگو آن را اثبات نمیکند.
طراحی را با جزئیات قابل اجرا تحویل دهید
فایل طراحی بدون مشخصات اجزا ممکن است در توسعه متفاوت تفسیر شود. حالتهای دکمه، فاصلهها، اندازه متن، خطاها و رفتار در عرضهای مختلف باید روشن باشند. یک مجموعه اجزای مشترک کمک میکند صفحات بعدی زبان یکسانی داشته باشند. در پایان، نسخه اجراشده را کنار طرح بررسی کنید؛ تفاوتهای ناشی از متن واقعی، بارگذاری تصویر یا داده طولانی معمولاً در همین مرحله دیده میشوند. همکاری طراح و توسعهدهنده باید تا رفع این موارد ادامه پیدا کند.
در سفارش UI/UX چه خروجیهایی بخواهیم؟
- تعریف کاربر، مسئله و مسیرهای اصلی
- ساختار صفحات و وایرفریم با توضیح تصمیمها
- نمونه تعاملی برای سناریوهای مهم
- رابط دسکتاپ و موبایل و حالتهای خطا و موفقیت
- اجزای مشترک و مشخصات تحویل به توسعه
- فهرست یافتههای بررسی و اولویت اصلاحها
مسیر محصول خود را پیش از توسعه بررسی کنید
اگر محصولی دارید که استفاده از آن دشوار است یا ایدهای دارید که هنوز ساختارش روشن نیست، در خدمات طراحی UI/UX مسیر همکاری را ببینید. یک سناریوی مهم و نقطهای که کاربران در آن مشکل دارند را در فرم مشاوره LOXX بنویسید. بررسی میتواند از همان مسیر آغاز شود؛ بهجای بازطراحی بیهدف همه صفحهها، مسئله را مشخص و خروجی مورد انتظار را قابل ارزیابی خواهیم کرد.
این راهنما برای تصمیمگیری اولیه نوشته شده است. محدوده، زمان و قیمت هر پروژه پس از بررسی نیاز مشخص میشود. نام LOXX تازه معرفی شده؛ تجربه افراد تیم پیش از این نام شکل گرفته و تنها کارهای مجاز و قابل انتشار نمایش داده میشوند.

